Gestalt in een notendop

Wat is zo bijzonder aan Gestalt?

Gestalt schittert in haar eenvoud. Het gaat over vrijheid herstellen waar deze door patronen (trauma’s) verloren is gegaan. Daarvoor is er een verfijnde verdieping nodig in de begrippen “ gewaar worden”  en “ contact maken”.

Gewaarworden is iets dat dagelijks van moment tot moment plaats vindt. Steeds wordt een mens door zijn omgeving geraakt. Dit begint met lichamelijk waarnemen of lichamelijk opmerken, gaat over in voelen en mondt uit in een behoefte die richting geeft aan wat iemand zou willen doen.

Contact is de wisselwerking met je omgeving. In contact probeer je je eigen behoefte te bevredigen maar vaak is dit maar beperkt of helemaal niet mogelijk omdat andere mensen wat anders willen. Dan ontstaat er een spanningsveld. Doel van contact is om tot de best mogelijke afstemming te komen. 

Gestalt verschilt van de meeste andere therapiestromingen in het polariteiten model dat haar basis vormt. Niets is in zichzelf beter of slechter dan iets anders. De situatie zal bepalen wat er het best gedaan kan worden. Dit maakt dat er geen normatieve modellen of protocollen aangeboden kunnen worden. Daarmee vindt de cliënt een houvast en kompas in zichzelf in plaats van buitenaf richting aangereikt te krijgen. Het is net als alle goede ontwikkelingshulp: je brengt mensen geen kant en klaar product (voedsel) maar leert ze zelf te produceren wat ze nodig hebben en bij hen past.

Wat is moeilijk aan Gestalt?

Het moeilijke aan Gestalt is dat er weinig houvast van buitenaf gegeven wordt in de vorm van regels of normen. Telkens weer doe je niets anders dan samen met je cliënt afdalen naar het midden van zijn (problematische) situatie en van daaruit samen met de cliënt uitzoeken wat er nodig is en hoe dit het best in contact gerealiseerd kan worden. Dit afdalen vraagt van de Gestalt werker een onbevangen openheid naar het unieke leven van de cliënt. Onbevangen wil zeggen: niet gevangen in theorieën, modellen, gedachten en vooronderstellingen die het gevaar in zich hebben dwingend en belerend te worden. Daarmee blijven zowel cliënt als hulpverlener uit de vervreemding van hun zintuigen en hun lichaam en houden zij een levend contact met de realiteit.

Om Gestalt te leren is een persoonlijke ontwikkeling nodig die je in staat stelt te beschikken over je eigen waarnemingen, gevoelens en ervaringen. Slechts vanuit deze sensitieve zelfkennis is het mogelijk je in de situatie van anderen te verplaatsen en hierover contact aan te gaan. Dit betreft het doorleefde “bloedleren”  zoals door Reiner Maria Rilke beschreven.

 

 

Om eer te betuigen in enkele zinnen moet men veel steden, mensen en dingen gezien hebben. Men moet de dieren zien en voelen hoe de vogels vliegen en de lieftalligheid zien in het open gaan van kleine bloemen in de morgen. Men moet terug kunnen denken aan ongekende wegen in verre gebieden. Aan onverwachte ontmoetingen en vertrekken die men had zien aankomen. Aan dagen in de kindertijd die we nog steeds niet begrijpen. Aan ouders die pijn deden terwijl ze vreugde moesten brengen en dat niet verstonden. (Dat was een vreugde voor iemand anders).  Aan kinderziekten die zo vreemd begonnen met een reeks belangrijke en diepgaande veranderingen. Aan dagen terug getrokken in de kamers in de stille morgen aan zee, aan de zee zelf , aan zeeen, aan nachten waarin we met de sterren mee reisden en het is nog niet genoeg dit alles te overdenken. Men moet herinneringen hebben aan de vele nachten van liefde waarin er geen één was als een ander. Aan kreten van vrouwen in barensnood en aan lichte witte slapende vrouwen die opnieuw zich zelf sloten in het geboortebed. Men moet ook naast de doden gezeten hebben in een kamer met open raam met levendige geluiden en toch is dat nog niet genoeg om te zeggen dat je genoeg weet en kan putten uit eigen bron. Men moet in staat zijn alles te vergeten zeker al het vele en met veel geduld te wachten tot ze opnieuw verschijnen. En toch is het nog niet genoeg voor de herinnering  zelf. Niet tot ze verworden zijn tot bloed in ons zelf tot glans en glorie naamloos en niet meer vervreemd van ons zelf en dan kan het gebeuren dat op een moment het eerste woord ontstaat uit het zelf en vandaar gaat. (vertaling Suzanne Haest)

Als je eenmaal zover bent heeft dit je gebracht dat je in staat bent:

-       in de lichaamstaal van jezelf en de ander houvast te vinden

-       een gepast antwoord te geven op (heftige) gevoelens

-       onmacht en chaos te verdragen

-       woorden te vinden die in het contact kunnen helpen

-       vrijheid te vinden te midden van alles wat onmogelijk is…

 

          Ien en Jaap over Gestalt

ien

Ien van Duijnhoven

Gestalttherapie is een ervaringsgerichte therapie. Wanneer je je bewust wordt van het samenballen van je hand, kan dit je in contact brengen met bijvoorbeeld je boosheid; je zou iemand wel een klap willen geven. Je ervaart aan je lichaam hoe boos je eigenlijk bent. Vanuit dit ervaren komen zowel cliënt als therapeut tot handelen.

De meeste van onze behoeften hebben te maken met de ander: we willen gezien worden, we willen erbij horen etc. Tegelijk met de behoefte bestaat ook de angst: de angst om afgewezen te worden, de angst om niet te krijgen wat we willen.

Niet al je behoeften worden ingewisseld. Denk maar aan je opvoeding; je ouders wilden vaak iets anders (voor jou) dan jij. Je zoekt dan binnen de beperkingen naar een manier om je behoefte toch te bevredigen. Wanneer je je behoefte verdringt om niet elke keer de afwijzing te voelen, spreken we van een onaffe situatie. Onaffe zaken blijven aandacht vragen tot ze zijn afgerond.
Binnen de Gestalttherapie werken we met wat er op dit moment voor jou actueel is.

Support, herkenning en erkenning zijn voor mij de pijlers van de therapie.
Er is moed voor nodig om te kunnen veranderen

Jaap den Haan

Gestalt therapie is een ervaringsgerichte therapie. Er wordt zoveel mogelijk gewerkt in het hier en nu. We vinden de integratie van lichamelijk gewaar zijn (zoals emoties en wat je fysiek ervaart) met cognitie en je denkvermogen van groot belang.
Dit gewaarzijn van jezelf beschouwen we als de belangrijkste bron om je eigen behoeften te (leren) kennen om van daaruit je eigen keuzes te kunnen maken en verantwoordelijkheid te nemen voor je eigen leven. In de Gestalt therapie beschouwen we de mens onlosmakelijk verbonden met zijn omgeving en met andere mensen (op je werk, familie, etc.). We werken vanuit een holistisch mensbeeld.

De wijze waarop jij contact maakt met andere mensen en met je omgeving wordt in de Gestalttherapie onderzocht. Daarin schuilen vaak aangeleerde patronen die je voorheen in je leven hebben geholpen maar die je in je huidige leven (hier en nu) in de weg staan. Ze vormen soms een belemmering die je frustreert, waardoor je levensplezier afneemt. Gestalttherapie is er op gericht deze (disfunctionele) patronen te ontdekken en te ervaren dat het ook anders kan door te experimenteren in een veilige omgeving op een manier die werkt voor jou .

-----------------------------

ERKEND DIPLOMA

      

-----------------------------

LINKS

  

0